Bakanlığımızın en önde gelen müzesi olan Topkapı Sarayı’ndaki deniz haritalarının, Venedik Correr Müzesi’nden gelen çok değerli örneklerle birlikte sunulması, Akdeniz kültür mozayiğinde her zaman önemli yer almış Venediklileri ve Osmanlıları bu sergide buluşturmuştur. Tarih boyunca Venedik ve İstanbul arasında süregelen siyasal ve ticari ilişkiler çok güçlü kültürel bağlar oluşturmuştur. İki ulus arasındaki bu kültürel köprünün göstergelerinden birisi de deniz haritalarıdır. 15. yüzyıldan sonra Akdeniz’de artan deniz trafiğinde karşılaşan çatışmayla dayanışmayı çoğu zaman bir arada götüren denizciler, kendilerine yol gösteren haritaları da paylaşmışlardır. Akdeniz dünyasının farklı yörelerinde Portekizli, Katalan, İtalyan. Faslı ve Osmanlı haritacıların yaklaşımı, hayal gücü ve estetik duyarlığı birbirine çok yakındır.

İşte Akdeniz tarihinde sık sık buluşmuş iki ulus olan İtalya ve Türkiye’deki bu önemli koleksiyonların bir arada sergilenmesi deniz haritacılığına yeni bir boyut getirdiği gibi, bu iki ülkeyi kültürel bağlamda bir kez daha kucaklaştırmıştır. Müzeler arası karşılıklı işbirliği örneği veren bu serginin gerçekleşmesini sağlayan İstanbul İtalyan Kültür Merkezi, Venedik Correr Müzesi ve Topkapı Sarayı Müzesi yetkililerine Kültür Bakanlığı adına teşekkürlerimi sunarım.

Engin Özen

T.C. Kültür Bakanlığı

Anıtlar ve Müzeler Genel Müdürü

Venedik Correr Müzesi portolan ve deniz haritalar, kaliteli, nadir ve antik eserlerden oluşması bakımından oldukça önemli ve anlamlı bir koleksiyondur.

1990 yılında Venedik’te gerçekleştirilen bir sergide yer alan sözkonusu parçalar, araştırmacı ve bilim adamlarının yanısıra haritalardaki kıyı, deniz ve kentlerin olağanüstü ve büyüleyici tasvirleriyle sergiyi gezenlerin büyük ilgisini çekmiştir.

Nitekim deniz haritacılığına gösterilen özen, haritacıların fantezi ve yaratıcı güçleri ile birleşip parşömen üzerine gerçekleştirdikleri bu parçaları muhteşem birer sanat eseri haline getirmiştir.

Venedik denizcilik tarihinde özellikle Doğu Akdeniz, haritacıların en önemli ilgi odağını oluşturmuştur: Venediklileri doğuya doğru çeken etken ekonomik, kültürel. askeri ve dini amaçlarda yatmaktaydı.

Venedik kentinin saygıyla önünde eğildiği Doğu Roma İmparatorluğunun eski başkenti Konstantin’in şehri İstanbul, kültürel ve sanatsal öneminin yanısıra, efsanevi yapısıyla denizcilik. ticaret ya da politika ile uğraşan her Venedikli’nin vazgeçemediği bir buluşma noktası olmuştur.

Correr Müzesi’nin zengin portolan ve deniz haritaları koleksiyonunu İstanbul’a getirerek Topkapı Sarayı’nın önemli örnekleriyle birlikte sergilenmesi, iki kent arasında çok eskilere dayanan ilişkilerin sürekliliğini vurgulama açısından büyük bir fırsat olarak değerlendirilmelidir.

Bu bağlamda Akdeniz’teki farklı iki dünyanın bakış açısı karşımıza çıkar. Ancak, eserleri iyice incelediğimizde, bunların birbirleriyle tamamen kaynaştığı ve benzer yapılarda oldukları hemen farkedilir.

Hiç kuşku yok ki bu karşılaştırmalardan, iki kentin birbirleriyle olan köklü ilişkileri, karşılıklı saygı ve gözardı edilmeyen benzerlikleri daha da belirgin şekilde ortaya çıkacaktır.

Giandomenico Romanelli

Venedik Belediye Müzeleri ve

Correr Müzesi Müdürü

-Correr Müzesi Deniz Haritaları – Susanna Biadene 13

-La Carte Nautiche del Museo Correr – Susanna Biadene 15

-Osmanlılar ve Deniz Haritacılığı – Günsel Renda 19

-Ottomani e Cartografia Nautica  – Günsel Renda 23

-Deniz Haritalarında Kent Tasvirleri – Giandomenico Romanelli 27

-Citta di Costa Immagine Urbana e Carte Nautiche – Giandomenico Romanelli 31

DENİZ HARİTALARI/CARTE NAUTICHE – 37

-Ptolemaios-38/Ptolemaios-39

-….

-….

-Johannes De Villadestes-44/Johannes De Villadestes-45

-Grazioso Benincasa-46/Grazioso Benincasa-47

-Anonim-48/Anonimo-49

-Anonim-50/ Anonimo-50

-Berlingheri-52/Berlingheri-53

-Anonim-54/ Anonimo-55

-Piri Reis-56/Piri Reis-57

-Korfulu Giovanni Xenodocos-60/Giovanni Xenodocos Da Corfu-61

-Pedro(?)Reinel-62/Pedro(?)Reinel-63

-Piri Reis-64/Piri Reis-65

-Piri Reis-66/Piri Reis-67

-Piri Reis-68/Piri Reis-69

-Battista Agnese-70/Battista Agnese-71

-Battista Agnese-72/Battista Agnese-73

-Battista Agnese-74/Battista Agnese-75

-Battista Agnese-76/Battista Agnese-76,77

-Battista Agnese-78/Battista Agnese-79

-Anonim-82/ Anonimo-83

-Giorgio Sideri diye anılan Callapoda Da Candia-84/Giorgio Sideri detto Callapoda Da Candia-85

-Anonim(Giorgio Sideri)-86/Anonimo(Giorgio Sideri)-87

-Jacopo Maggiolo-88/Jacopo Maggiolo-89

-Anonim-90/Anonimo-91

-El Hacc Ebu’l Hasan-92/El Hacc Ebu’l Hasan-93

-Ali Macar Reis-94/Ali Macar Reis-95

-Anonim-96/Anonimo-97

-Anonim (Joan Martines?)-96/Anonimo (Joan Martines?)-97

-Matteo Prunes-102/Matteo Prunes-103

-Jaume Olives-104/Jaume Olives-105

-Jaume Olives-106/Jaume Olives-107

-Bartolomeo Olives-108/Bartolomeo Olives-109

-Mehmed Reis-110/Mehmed Reis-111

-Anonim-112/Anonimo-113

-Anonim-114/Anonimo-115

-Anonim-116/Anonimo-117

-Anonim-118/Anonimo-119

-Anonim-120/Anonimo-121

-Alvise Gramolin-122/Alvise Gramolin-123

-Placido Caloiro Et Oliva-124/Placido Caloiro Et Oliva-125

-Placido Caloiro Et Oliva-126/Placido Caloiro Et Oliva-127

-Anonim-128/Anonimo-129

-Anonim-130/Anonimo-131

-Pietro Giovanni Prunes-132/Pietro Giovanni Prunes-133

-Anonim-134/Anonimo-135

-Jean François Roussin-136/Jean François Roussin-137

-Marco Fassoi-138/Marco Fassio-139

-Jacob Robin-140/Marco Robin-141

-Anonim-142/Anonimo-143

-Antonio Millo-144/Antonio Millo-145

-Janszoon Blæu-146/Janszoon Blæu-147

-Ebubekir El-Behram El-Dımışki-148/Ebubekir El-Behram El-Dımışki-149

-Ebubekir El-Behram El-Dımışki-150/Ebubekir El-Behram El-Dımışki-151

-Ebubekir El-Behram El-Dımışki-152/Ebubekir El-Behram El-Dımışki-153

-Ebubekir El-Behram El-Dımışki-154/Ebubekir El-Behram El-Dımışki-155

-Gaspare Tentivo- 156/Gaspare Tentivo-156

-Gaspare Tentivo- 158/Gaspare Tentivo-158

-Gaspare Tentivo- 160/Gaspare Tentivo-160

-Gaspare Tentivo- 162/Gaspare Tentivo-163

Bibliyografya/Bibliografia 165